Leven in het Lab #1 De watervlo

 

 

Watervlooien behoren tot de kleinste beestjes die in sloten, vijvers en plassen leven. In één schep slootwater kunnen er wel honderden zitten. Hun naam danken ze aan de springende beweging die ze door het water maken. Het zijn bovendien hele nuttige beestjes, ze zorgen ervoor dat het slootwater helder blijft en ze zijn belangrijk als voedsel voor veel andere dieren.

Watervlooien kunnen zo klein zijn (0,2 mm) dat ze met het blote oog soms maar moeilijk te zien zijn. De volwassen watervlooien kunnen tot 5 mm groot worden. Het bewegen doen ze door middel van twee antennes, die wat weg hebben van vleugeltjes als je ze ziet bewegen. Ze hebben ook pootjes, maar die zijn erg klein en hebben alleen een functie bij het eten. De ogen, net boven de antennes, gebruiken ze om zich te oriënteren. Verder is hun lichaam bijna doorzichtig, waardoor je ook hun spijsverteringskanaal, eieren en andere organen kan zien.

Levenscyclus

Een watervlo kan zich op twee manieren voortplanten, geslachtelijk en ongeslachtelijk. Als de omstandigheden gunstig zijn, zoals voldoende voedsel en de juiste temperatuur, planten ze zich ongeslachtelijk voort en zijn er alleen maar vrouwtjes aanwezig. Deze vrouwtjes maken kleine aseksuele eitjes, welke uitkomen als nieuwe vrouwtjes. Dit kunnen er wel 20 per keer zijn. Maar als de omstandigheden slechter worden, zoals in de natuur richting de winter, dan gaan de vrouwtjes mannetjes maken en produceren ze één of twee eieren waarmee de watervlo zich geslachtelijk kan voortplanten. De mannetjes kunnen de vrouwtjes dan bevruchten. Deze eieren komen vervolgens op de bodem terecht, waarna ze periodes van extreme droogte, kou of een tekort aan algen kunnen doorstaan. Als de omstandigheden weer gunstiger zijn, zoals in de lente, komen er weer vrouwtjes uit de eieren die zich vervolgens weer ongeslachtelijk voortplanten en nieuwe vrouwtjes maken.

Het nut van de watervlo

Watervlooien zijn zogenoemde “filtervoeders”. Doormiddel van het bewegen van hun pootjes (die maar moeilijk te zien zijn), laten het water door hun lichaam stromen en filteren het voedsel wat ze daaruit ze nodig hebben. Bij watervlooien zijn dit voornamelijk eencellige algen. Watervlooien zorgen er dan ook voor dat er niet te veel algen in het water aanwezig zijn en het water helder blijft. Tegelijkertijd zijn watervlooien van groot belang in een sloot om dat ze voor veel andere dieren als voedsel dienen. Watervlooien zijn ook populair als vissenvoer (in gedroogde vorm of zelfs levend te koop in de winkel). Zo zie je maar, dat zo’n heel klein beestje een hele grote functie kan hebben voor het leven in een sloot!

 

Verschillende soorten

Een watervlo is niet één soort, het is eigenlijk een hele groep soorten. De Latijnse naam voor de watervlo is Daphnia. In Nederland zijn er twee soorten die veel voorkomen: D. magna en D. pulex. Ze lijken heel erg op elkaar, om ze te onderscheiden heb je een microscoop nodig. D. pulex is wel wat kleiner dan D. magna, het Latijnse woord magna betekent namelijk ook groot.

Gebruik van watervlooien

Omdat watervlooien gemakkelijk te kweken zijn, worden ze veelvuldig gebruikt in het lab. Ook het CML heeft een watervlooien kweek. Deze watervlooien worden gebruikt om in het laboratorium de giftigheid van bepaalde stoffen te meten. Wanneer een watervlo wordt blootgesteld aan een chemische stof, wordt er bijvoorbeeld gekeken of de watervlo blijft leven, hoeveel het nog groeit en of het zich nog voortplant. Met deze gegevens kan worden bepaald in hoeverre een chemische stof giftig is. In het Levend Lab zullen we ook onderzoek doen naar de watervlo.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s